Povratak crne smrti: Bakterija kuge mogla bi da mutira i izazove novu epidemiju

0

Dve najteže epidemije kuge u istoriji koje su poharale Evropu – Justinijanska kuga iz 6. veka koja je zapečatila sudbinu Rimskog carstva, i Crna smrt iz 14. veka – bile su izazvane različitim i nezavisno nastalim sojevima bakterije Yersinia pestis, čiji je prirodni domaćin crni pacov. Ovo nedavno otkriće, načinjeno analizom DNK bakterija iz zuba žrtava, navodi na zaključak da bi ipak mogao nastati i treći smrtonosni soj kuge, poguban za savremeno čovečanstvo.

Dok je soj bakterija odgovornih za Justinijansku kugu u međuvremenu izumro, onaj koji je izazvao Crnu smrt po svoj prilici je ponovo “procvetao” nekoliko vekova kasnije.

Tada je 1855. godine izbila tzv. Treća pandemija kuge, koja je u decenijama druge polovine 19. veka usmrtila oko 12 miliona ljudi u Indiji, Kini, delom u Rusiji oko Kaspijskog mora, ali se nije prenela do centralne Evrope.

Naučni autori studije o ovoj temi, objavljenoj u stručnom časopisu “Lanset infekšs diziziz”, upozoravaju da otkriće ukazuje da nije nemoguće da iz postojećeg rezervoara bakterija Yersinia, koji živi u sadašnjoj populaciji glodara, u nekom trenutku mutacijom nastane i treći pandemijski soj.

Kuga na Madagaskaru: Bolest se sporadično javlja i sada u različitim delovima sveta, a između ostalog čak i u sanitarno bezbednim državama kao što su SAD

“Ključno je da ova bakterija može ponovo da se javi u nekom novom obliku i i da napadne ljude, izazivajući oboljenje sa ogromnom smrtnošću. To se u prošlosti već tri puta desilo, tako da moramo biti na oprezu i za budućnost”
, tvrdi Hendrik Poinar, direktor Centra za istraživanje stare DNK pri Mekmaster univerzitetu u kanadskom gradu Hamiltonu.

Justinijanska kuga, nazvana po rimskom imperatoru koji je od nje umro, najverovatnije je započela u Aziji, ali u središte pažnje je dospela kada je zahvatila Carigrad gde je car Justinijan carovao. Bolest je pobila najmanje 50 miliona ljudi, što je bilo oko polovine tadašnjeg ukupnog svetskog stanovništva, i u principu se smatra prvom dokumentovanom epidemijom bubonske kuge.

DNK analiza potpunog genoma bakterije Yersinia, uzete iz dva skeleta žrtava kuge u Bavarskoj, pokazala je, međutim, da je ovaj izazivač pandemije u narednim stolećima potpuno izumro, ne ostavivši potomke.

Naučnici smatraju da je to otkriće istovremeno “fascinantno i uznemirujuće”, jer suočava sa činjenicom da sojevi smrtonosnih bakterija periodično nastaju, šire se i izumiru, što znači da bi čitava priča mogla i da se ponovi.

Izbijanju obeju velikih epidemija kuge u Evropi prethodili su dugi periodi vlažnog i toplog vremena, koji su pogodovali eksploziji populacije pacova, a naučnici pretpostavljaju da je epidemija zamrla kada su ljudi konačno razvili imunitet prema bakteriji, ili pak kada je klima postala manje povoljna za bolest.

Utehe radi, danas raspolažemo moćnim i raznovrsnim antibioticima, koji deluju i na bakteriju Yersinia pestis, tako da eventualna nova epidemija bolesti po svoj prilici ne bi ni iz daleka mogla da poprimi razmere nalik pređašnjim.

Izvor: Blic/ AP Photo/McMaster University

Slični članci

Ostavite komentar

Your email address will not be published.